Panme là gì? Hướng dẫn sử dụng và đọc kết quả đo chuẩn kỹ thuật

Thước panme là một trong những dụng cụ đo được sử dụng phổ biến nhất hiện nay nhờ độ chính xác đến từng phần trăm hoặc phần nghìn milimet. Panme là gì? Hướng dẫn sử dụng, cách đọc kết quả đo chính xác thế nào? Hãy cùng tìm lời giải qua bài viết dưới đây nhé!

Thước panme là gì?

Thước panme là dụng cụ đo cơ khí có độ chính xác cao. Hiện panme được sử dụng để đo các kích thước nhỏ như đường kính ngoài, đường kính trong, chiều dày hoặc chiều sâu của chi tiết. Ưu điểm nổi bật nhất nằm ở độ chính xác trong mức 0,01 mm hoặc 0,001 mm hoặc hơn tùy từng model.

Panme hoạt động dựa trên nguyên lý chuyển động của trục đo. Khi xoay núm vặn, trục đo di động sẽ dịch chuyển theo bước ren cố định. Qua đó xác định kích thước của vật cần đo với sai số rất nhỏ. Để đạt được độ chính xác ấn tượng đó, các chi tiết trên panme phối hợp nhịp nhàng, linh hoạt với nhau. Cụ thể gồm các phần: 

• • Khung panme là phần thân có hình chữ U chịu nhiệm vụ giữ cố định toàn bộ kết cấu của thước cũng như tạo độ cứng vững khi đo đạc.
  • Đầu đo cố định tiếp xúc trực tiếp với bề mặt chi tiết cần đo.
  • Trục đo hay đầu đo di động có thể dịch chuyển theo phương ngang khi người dùng xoay núm vặn nhằm kẹp chi tiết giữa hai bề mặt đo.

• Ống chuẩn và thang đo (thang đo chính và thang đo phụ) giúp người sử dụng xác định chính xác kích thước đo. Cách đọc panme phụ thuộc vào hai bộ phận này.

• Núm vặn dùng để điều chỉnh trục đo. 
• Cóc lực giúp tạo áp lực đo ổn định, tránh trường hợp siết quá chặt gây sai lệch kết quả, biến dạng chi tiết.

Về mặt chủng loại, hiện có những loại panme phân biệt theo mục đích sử dụng gồm panme đo ngoài, panme đo trong, panme đo sâu…. Ngoài ra còn có panme điện tử, panme cơ khí, panme vạn năng….

Hướng dẫn sử dụng panme đúng kỹ thuật

Muốn đảm bảo độ chính xác của phép đo trên panme, người dùng cần thực hiện đúng quy trình. Cụ thể gồm các bước như sau:

Bước 1: Kiểm tra panme trước khi đo

Trước khi sử dụng, cần vệ sinh sạch sẽ cả chi tiết cần đo và panme. Mục đích nhằm làm giảm sai số không mong muốn do chất bẩn gây nên. Sau đó, người dùng tiếp tục kiểm tra điểm “0”. Khi hai đầu đo chạm nhau, vạch chuẩn phải trùng với giá trị 0. Nếu có sai lệch cần hiệu chỉnh lại trước khi đo.

Bước 2: Bắt đầu đo

• Đưa chi tiết vào giữa đầu đo cố định và đầu đo di động sao cho vị trí tiếp xúc vuông góc với bề mặt cần kiểm tra. 
• Xoay núm vặn để trục đo tiến dần đến khi chạm vào chi tiết. Sau đó sử dụng cóc lực để tạo áp lực đo đồng đều. Lưu ý cần đảm bảo thước panme chạm vừa đủ với bề mặt chi tiết, không siết quá mạnh gây sai số, biến dạng.  Khi cóc phát ra tiếng “tách” nhẹ vài lần là đủ lực đo tiêu chuẩn.

Bước 3: Khóa trục đo

Bước khóa trục đo di động có thể thực hiện hoặc không tùy tình hình thực tế. Đối với một số phép đo yêu cầu ghi nhận kết quả hoặc kiểm tra nhiều lần, người dùng có thể sử dụng chốt khóa để cố định vị trí trục đo.

Bước 4: Đọc kết quả

Công việc cuối cùng là đọc số đo trên panme bằng cách quan sát thang đo chính và thang đo phụ, kết hợp để cho ra kết quả chính xác.

Cách đọc kết quả đo panme chuẩn kỹ thuật

Sau khi đo, người dùng cần đọc kết quả. Thực tế việc này có thể đơn giản hoặc không tùy vào loại thước được dùng. Panme điện tử sở hữu màn hình hiển thị cho phép đưa kết quả trực tiếp mà không cần tốn công đọc. Việc đọc kết quả chủ yếu tiến hành với panme cơ khí. Người thực hiện sự tiến hành như sau:

• Đọc thang đo chính: Trên thân panme có các vạch chia theo đơn vị milimet. Giá trị đọc được là số milimet nguyên và nửa milimet đã xuất hiện bên trái mép ống động.
• Đọc thang đo phụ: Trên ống động thường có 50 vạch chia. Mỗi vạch tương ứng với 0,01 mm. Xác định vạch nào trên thang phụ trùng với đường chuẩn trên thân panme rồi nhân với 0,01 mm.
• Tính kết quả cuối cùng: kích thước đo bằng tổng kết quả đo trên thang chính và thang phụ cộng lại.

Cách sử dụng panme sẽ thêm phần chính xác nếu định kỳ vệ sinh sạch sẽ, bảo quản nơi khô ráo, hạn chế va đập, hiệu chuẩn thường xuyên.